Αποσπάσματα από το βιβλίο «Φως εκ Φωτός – Κηρυγματικές σκέψεις στα ευαγγελικά αναγνώσματα», εκδόσεις «Ορθόδοξος Κυψέλη», του μακαριστού πρωτοπρεσβύτερου, καθηγητή Θεολογίας και Κοσμήτορα της Θεολογικής Σχολής του πανεπιστημίου Αθηνών, π. Γεωργίου Μεταλληνού, Κεφάλαιο «Το ζύγι της αγάπης μας» Κυριακή Β’ Λουκά:

«Ο άνθρωπος επλάσθη, για ν’ αγαπά και όχι για να μισεί. Αυτή είναι η φυσική κατάσταση. Αυτός είναι ο φυσικός άνθρωπος. … Εμείς ζούμε σε μια παρά φύση κατάσταση, που όμως την θεωρούμε φυσική. Έρχεται, λοιπόν, ο Χριστός μας και βοηθεί τον άνθρωπο να ξαναβρεί τον εαυτό του και τις πραγματικές του σχέσεις, που ανετράπησαν με την αμαρτία – πτώση του. Η αδελφοκτονία (Κάιν – Άβελ) που διέπει τις σχέσεις μας, σαν μίσος, αντιπάθεια, φθόνος, αδικία, καθιερώθηκε ως νόμος της ζωής μας, όταν ο άνθρωπος έπεσε απ’ την κοινωνία του Θεού. Αυτή είναι η εντονότερη σφραγίδα της πτώσεως επάνω σε μας και την κοινωνία μας.»

«Η νοοτροπία του προσκοπικού νόμου «μια καλή πράξη την ημέρα» είναι προϊόν μιας κοινωνίας, που ζει μόνο στη μίμηση και στους «κανόνες καλής συμπεριφοράς» (σαβουάρ βιβρ). Ο χριστιανός δεν λέγει «μια καλή πράξη την ημέρα», αλλά «παιδί Θεού όλη και κάθε μέρα»!

«Αν εμείς αναγκαζόμεθα να υπενθυμίζουμε τα χριστιανικά καθήκοντά μας, είναι, διότι δεν ζούμε στη χριστιανική κοινωνία, αλλά σε νόθο χριστιανικό περιβάλλον, που έχει ανάγκη συνεχούς υπομνήσεως, για να διακρίνει το χριστιανικό από το κοσμικό και αντίθεο. Στο μοναστικό κοινόβιο, που διασώζει τη γνήσια μορφή της χριστιανικής κοινωνίας, δεν υπάρχουν παρά μόνο διακονήματα. Κι αυτός που ψήνει ψωμί, κι αυτός που σκάβει στο χωράφι, κι αυτός που σημαίνει το σήμαντρο κάνει έργο αγάπης, γιατί το κάνει για τους άλλους.»

«Συνήθως και η αγιότερη πράξη μας περιέχει και κακό, είναι ανάμικτη με αμαρτία. Έτσι: α) αγαπάμε όσους μας αγαπούν (π.χ. ληστές, υλιστικές κοινωνίες ανατολής και δύσεως, οι δήθεν φιλανθρωπικοί όμιλοι με προμετωπίδα την αγαθοεργία κλπ), β) αγαθοποιούμε όσους μας ευεργετούν και εξυπακούεται ότι, αν δεν κακοποιούμε, τουλάχιστο αδιαφορούμε για τους άλλους, που έχουν ανάγκη, αλλά δεν έτυχε να μας αγαθοποιήσουν. Χωρίζουμε τον κόσμο σε αγαπώμενους και μη. (Έτσι είναι οι συμμαχίες της γης, τα πολιτικά κόμματα, οι παρατάξεις), γ) δανείζουμε, αλλά για να μη χάσουμε, και να πάρουμε με το παραπάνω. Αυτή είναι η πρόφαση αγαθοεργίας. Κάνουμε καλό, αλλά δεν χάνουμε τίποτε. Μάλλον το ακριβοπληρωνόμεθα, όχι μόνο με τόκο, αλλά και με το χρίσμα του φιλεύσπλαχνου και ευεργέτη.»

«Μια τέτοια αγάπη, το προεξοφλή ο Χριστός, δεν έχει σχέση με την βασιλεία του, την Εκκλησία. Η καινή εντολή του Χριστού είναι η αγάπη. Αγάπη καθολική, και προς του εχθρούς. Αυτούς που μας αδικούν, αυτούς που μας ζημιώνουν, αυτούς που μας μισούν ακόμα και μας συκοφαντούν. Αυτή είναι η αγάπη του Χριστού, όχι μόνον, γιατί την απαιτεί ο Χριστός, αλλά και γιατί την εφάρμοσε ο Χριστός επάνω στον Σταυρό του.»

«Είναι η αγάπη που ζει ο λαός μας, όταν λέγει «Κάμε το καλό και ρίξ’ το στο γιαλό»! Δεν γνωρίζω αν άλλος λαός – και μάλιστα ανάμεσα σε μη ορθόδοξους – έχει μια τέτοια παροιμία. Γιατί ο λαός μας έχει ζυμωθεί με το πνεύμα του Ευαγγελίου.»

«Δεν φταίει, λοιπόν, ο λαός μας για τον χριστιανικό αποχρωματισμό του, που μετά τον β’ παγκόσμιο πόλεμο καλπάζει επικίνδυνα. Φταίνε όσοι ενσυνείδητα ή όχι τον κατευθύνουν στην αποορθοδοξοποίησή του. Από το 1833 και εδώ δέχεται συνεχώς ο λαός μας μεταγγίζεις με το αρρωστημένο αίμα της δύσεως, που δυστυχώς το αφομοιώνει ο οργανισμός του.»

«Ο Χριστός συνοψίζει την διδασκαλία του για την καθολικότητα της αγάπης μας, τονίζοντας την αναφορά της στον Θεό. «Γίνεσθαι οικτίρμονες, καθώς ο πατήρ υμών οικτίρμων εστι.» Κάθε πράξη μας, καλή ή κακή, κάθε ενέργειά μας, δίκαιη ή άδικη, έχει αναφορά στον Θεόν. «Εάν τε ζώμεν, εάν τε αποθνήσκωμεν του Κυρίου εσμέν» (Ρωμ. Ιδ’8). Ο Θεός είναι ο έσχατος αποδέκτης της καλής ή κακής συμπεριφοράς μας και ο ανταποδότης μας.»

«Ο Θεός είναι οικτίρμων. Δεν αγαπά απλώς. Αγαπά τους ανθρώπους, επειδή μάλιστα είναι ανάξιοι της αγάπης του. «Χρηστός εστιν επί τους αχαρίστους και πονηρούς» (Λουκ στ’35). Μας αγαπά, επειδή δεν αξίζουμε την αγάπη του. Αν την αξίζαμε, δεν θα ήταν αγάπη, αλλά δίκαιη ανταμοιβή, μισθοδότηση ενός ευσυνείδητου υπαλλήλου. Ο Θεός όμως δεν έχει υπαλλήλους. Έχει παιδιά. Και αγαπά τα άσωτα περισσότερο από τα φρόνιμα. Για να παύσουν όμως να είναι άσωτα.»

«Ο Χριστός μας σήμερα μας αποκάλυψε και πάλι ποια αγάπη είναι το θεμέλιο της κοινωνικής ζωής των χριστιανών. Όχι η αγάπη της ψευτοχριστιανικής κοινωνίας μας, της κοινωνίας του ρουσφετιού, της συναλλαγής, του μέσου, των γνωριμιών, της ευνοιοκρατίας. Η αγάπη του Θεού. Το απόσταγμα της θείας φιλανθρωπίας. Είναι η καινή εντολή της αγάπης. Η αγάπη της πίστεώς μας.»

+++

Ο Μητροπολίτης Λεμεσού, Αθανάσιος, μιλάει για τον άγιο Παΐσιο: εδώ

Ο Μητροπολίτης Λεμεσού, Αθανάσιος, μιλάει για τη νηστεία: εδώ

Επιμέλεια Κωνσταντίνος Μαργέλης