Ειδήσεις από και για το Μεγανήσι
22 Ιανουαρίου 2021

Νέα κρούσματα ιογενούς εγκεφαλοπάθειας σε ψάρια γύρω απ΄το Μεγανήσι

Φαίνεται εδώ και λίγο καιρό, από τις αρχές του Φθινοπώρου, να αυξάνονται σταδιακά εκ νέου τα κρούσματα εμφάνισης τέτοιων περιστατικών  εγκεφαλοπάθειας σε ψάρια που ανήκουν στην κατηγορία των “μαύρων”,  δηλαδή ροφοί, στείρες, σφυρίδες και τα συναφή. Μάλιστα είμαστε και από τους τυχερούς που πετύχαμε μία σφυρίδα 3 κιλά σε μισό μέτρο νερό.

Ρωτώντας μάθαμε κι άλλα παρόμοια περιστατικά, με αρκετούς να έχουν σιωπηρά αποκρύψει την προέλευση τέτοιων ψαριών στην προσπάθειά τους να τα πουλήσουν στην αγορά. Πάντως φαίνεται να μην συντρέχουν λόγοι ιδιαίτερης ανησυχίας, αφού η συγκεριμένη ασθένεια δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο.

Το φαινόμενο που πλέον δεν είναι πρωτόγνωρο στην Ελλάδα και γενικότερα στη Μεσόγειο θάλασσα. Εμφανίστηκε για πρώτη φορά στα μέσα της δεκαετίας του 1990 και προσβάλλει άγριους και εκτρεφόμενους ιχθυοπληθυσμούς. Τα τελευταία χρόνια έχει εμφανιστεί στις περιοχές Πόρο, Μέθανα, Μαλιακό Κόλπο, Πρέβεζα κ.λπ.

Πρέπει δε να σημειωθεί ότι από τον Ιούνιο έως τον Οκτώβριο του τρέχοντος έτους η θερμοκρασία της θάλασσας ήταν αυξημένη φτάνοντας μέχρι τους 28ο C, διατηρήθηκε σε υψηλά επίπεδα για όλο αυτό το χρονικό διάστημα και δεν δημιουργήθηκε στρώμα θερμοκλινούς, έτσι ώστε να γίνει διαχωρισμός ζεστού επιφανειακού νερού και κρύου κάτω από αυτό το στρώμα το οποίο προστατεύει τα άγρια ψάρια. Αποτέλεσμα αυτού του φαινομένου ήταν η παρατεταμένη αυξημένη θερμοκρασία να λειτουργήσει ως προδιαθετικός παράγοντας για την προσβολή των ψαριών από ασθένειες που προκαλούνται από διάφορους ιούς και άλλους παθογόνους μικροοργανισμούς.

Η πιο πρόσφατη αναφορά για την εμφάνιση του ιού είναι για την περιοχή της Λευκάδας το φθινόπωρο του 2011, όπου Κτηνιατρική Υπηρεσία της Π.Ε. Λευκάδας έστειλε δείγματα σε εγκεκριμένο εργαστήριο και ταυτοποιήθηκε η νόσος και εξέδωσε σχετική ανακοίνωση:

«Ύστερα από τη λήψη των αποτελεσμάτων των εργαστηριακών εξετάσεων σε δείγμα ψαριού (σφυρίδας) που στείλαμε στο Εθνικό Εργαστήριο Αναφοράς για τις ασθένειες των ιχθύων (απαντητικό Α.Π. 9672/17-11-2011), σύμφωνα με τα οποία στο δείγμα απομονώθηκε ο ιός της ιογενούς εγκεφαλοπάθειας και αμφιβληστροειδοπάθειας, ενημερωτικά σας γνωρίζουμε:
Η ιογενής εγκεφαλοπάθεια και αμφιβληστροειδοπάθεια των ψαριών ή ιογενής νευρική νέκρωση, όπως λέγεται αλλοιώς, είναι νόσος των ψαριών με παγκόσμια εξάπλωση. Έχει διαπιστωθεί σε 28 τουλάχιστον είδη ψαριών, που ανήκουν σε 10 οικογένειες, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται και ψάρια της οικογένειας Serranidae στην οποία ανήκουν οι ροφοί, οι στήρες και οι σφυρίδες.
Ο ιός απομονώθηκε για πρώτη φορά γύρω στα 1990 σε ένα χωριό της Ιαπωνίας, το Nodamura, από όπου πήρε το όνομά της η οικογένεια στην οποία ανήκει ο ιός (Nodaviridae). Μεταδίδεται τόσο οριζόντια (από ψάρι σε ψάρι και με το πλαγκτόν) όσο και κάθετα (από τους γεννήτορες στους απογόνους, μέσω των αυγών).
Στην Ελλάδα και γενικότερα στη Μεσόγειο εμφανίστηκε για πρώτη φορά γύρω στα 1995 και έκτοτε προκαλεί περιοδικά κρούσματα σε άγριους και εκτρεφόμενους ιχθυοπληθυσμούς. Στα ψάρια της ανοικτής θάλασσας εκδηλώνεται συνήθως περί τα μέσα του φθινοπώρου με την πτώση της θερμοκρασίας.
Τα τελευταία χρόνια έχει διαπιστωθεί στον Πόρο, Μέθανα, Μαλιακό κόλπο, Πρέβεζα κλπ, όπου περιοδικά προκαλεί θανάτους τόσο σε ψάρια της ανοικτής θάλασσας (ροφούς, στήρες, σφυρίδες) όσο και σε ψάρια των ιχθυοκαλλιεργειών (λαβράκια).
Εφέτος διαπιστώθηκε και στη περιοχή μας με σημαντικό αριθμό θανάτων σε άγρια ψάρια.
Ο ιός προσβάλλει το κεντρικό νευρικό σύστημα και τους οφθαλμούς. Τα προσβεβλημένα ψάρια παρουσιάζουν νευρικά συμπτώματα που εκδηλώνονται με ανωμαλία στην κολύμβηση (κυκλική ή σπειροειδή κολύμβηση) και ληθαργική συμπεριφορά είτε στην επιφάνεια ή στον πυθμένα. Τα άρρωστα ψάρια παρουσιάζουν συμπτώματα υπερκινητικότητας όταν ενοχληθούν. Επίσης παρουσιάζουν αλλοιώσεις στον αμφιβληστροειδή με απόρροια την τύφλωση (αμφιβληστροειδοπάθεια).
Σύμφωνα με τα μέχρι σήμερα δεδομένα η νόσος δεν περιλαμβάνεται στα υποχρεωτικής δήλωσης νοσήματα των ψαριών, αποτελεί αποκλειστικά ζωονόσο και δεν έχει σχέση με τη δημόσια υγεία, καθόσον δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο.»

Παρά το καθησυχαστικό μέρος της ανακοίνωσης, το πρόβλημα παραμένει σοβαρό για την περιοχή μας, γιατί αποδεκατίζει με γοργούς ρυθμούς τον ιχθυοπληθυσμό, με ό, τι αυτό συνεπάγεται  για την τοπική οικονομία, κι έρχεται να προστεθεί σωρευτικά στο ήδη οξυμένο πρόβλημα της εξαφάνισης των ψαριών λόγω της υπεραλίευσης και της εκετεταμένης χρήσης χημικών και φυτοφαρμάκων.

Τώρα, για το επόμενο σκέλος της απορίας σας, να πληροφορήσουμε ότι  η σφυρίδα αναπαύεται εν ειρήνη στα στομάχια μας, γιατί κανείς δεν μπορεί ν΄αντισταθεί  σε μία φέτα σφυρίδας σωστά ψημένη με λαδολέμονο…

0 Shares

Σχετικά άρθρα

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *